Inobat xola eshikka suyanib,

chuqur xo‘rsindi. Akmalga

nima deydi? Bu oltinchi

joydan qaytishi, hammasida

bir xil javob...

Xola horg‘in qadam tashlab,

ichkariga kirdi. O‘g‘li uyda yo‘q

edi. Ustaxonasida bo‘lsa kerak.

Inobat xola tugunini xontaxta

ustiga qo‘yib, to‘shakka o‘tirdi

va ko‘zlarini yumdi.

Kimningdir oldida izza

bo‘lishdan qochib, sovchilikka

doim o‘zi boradi. Chunki o‘g‘li…

Eshik g‘iyqillab ochildi. Akmal

eshik tutqichini mahkam

ushlaganicha, onasining

huzuriga kirdi. Akmalning yuzi

istarali, qop-qora qosh-ko‘zlari

chiroyli. Ko‘rgan odam borki

havas qiladi, lekin oyog‘i…

Akmal tug‘ilganida Inobat xola

ko‘p azob chekkandi. U paytlar

tibbiyot unchalik

rivojlanmaganmidi yoki

operatsiya qildirish rasm

bo‘lmaganmidi, qiynalib

tug‘ilgan bolaning oyog‘iga

shikast yetdi. Inobat esa

shundan keyin farzand

ko‘rolmaydigan bo‘lib qoldi.

Shiringina bolakay uch

yoshida qiynalib qadam

tashladi.

Yolg‘iz, tag‘in bunaqa bolaga

qanoat qilmadimi yoki bu bir

bahona bo‘ldimi, eri ham

tashlab ketdi. Inobat yig‘ladi-

siqtadi, najot yo‘q, ovundi.

Bolasini yolg‘iz o‘zi katta qildi.

Maktabni bitirganida institutga

kiritishga qurbi yetmasligini

tushundi va o‘g‘li shu

paytgacha o‘rganib olishga

ulgurgan hunariga yo‘l berildi.

Mo‘jazgina hovlining devori

olindi va kichikroq hujra

solindi. Akmal alohida eshikli

shinam ustaxonada etikdo‘zlik

qila boshladi. Mijozlari

ko‘paydi, hunari bilan birga

ro‘zg‘orlariga ham baraka

kirdi, ona-bola yillar davomida

shu baxt sari harakat

qilganlarini tushungandek

bo‘ldilar. Lekin bu baxt

navbatdagi muammo oldida

yo‘qqa chiqib turibdi.

Uylanadigan vaqti keldi, hatto

bir oz o‘tdi ham. Akmalga hech

kim qizini bermadi. Uning

odobiga, mehnatiga havas

qildilar, soppa-sog‘

takasaltanglarga o‘rnak qilib

ko‘rsatdilar, lekin hech kim

qizini bermadi. Unga

achindilar, onasiga achindilar.

Lekin ona tinimsiz eshik qoqdi,

yigit umid bilan kutdi. Qiz

bermadilar.

Takasaltanglar uylanib ketdi,

ko‘rimsiz qizlar-da tengini

topdi. Akmal bo‘ydoqligicha

qoldi.

Shu…

* * *

Akmal onasining ko‘ziga bir

qarashdayoq hammasini

tushundi. Shuning uchun nima

bo‘ldi deb so‘rab o‘tirmadi.

Ona-bola choy ichdilar va

Akmal yana ustaxonasiga

chiqib ketdi. Agronomning

kirza etigiga mix urayotib,

o‘yga berildi. Onasi yorilsa

ham bo‘lardi. «Sening ham

tenging bordir bolam» deb

yig‘lasa, balki yozilarmidi?!

O‘shanda uchinchi sinfda

o‘qishardi. Mana shu etik

egasining qizi Mohira bilan

sinfdosh edilar. Bir kun

nimadir bo‘ldi-yu, muallim

Akmalni Mohiraning oldiga

o‘tqazib qo‘ydi. Ertasiga

darsga kelganlarida parta

ustida «M+A=S» degan yozuv

paydo bo‘lgandi. Akmal

o‘chirishga ulgurmadi.

Kimningdir bolalarcha

qilig‘idan sinfda gap bolaladi

va hamma Mohirani ermaklay

boshladilar. Mohira esa bor

alamini yig‘di va uch so‘zga

joyladi:

«Turqing qursin, cho‘loq!».

Murg‘akkina go‘dak sumkasini

ham olmay, oqsoqlanganicha

uylariga chopib keldi. Yostiqqa

boshini burkab rosa yig‘ladi,